بررسی اثرات شوک‌های ناشی از اصطکاک و توسعه مالی بر شاخص اقتصاد دانش بنیان در بخش‌های اقتصادی ایران

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسندگان

ساره امیرمجاهدی ¹

علی رئیس‌پور رجبعلی ²

سید عبدالمجید جلایی اسفندآبادی ³

رضا زینل زاده ²

¹ دانشجوی دکتری اقتصاد گرایش بین الملل، دانشگاه آزاد اسلامی، واحد کرمان، کرمان، ایران.

² استادیار گروه اقتصاد، دانشگاه آزاد اسلامی، واحد کرمان، کرمان، ایران.

³ استاد تمام گروه اقتصاد، دانشگاه شهید باهنر کرمان، کرمان، ایران.

https://doi.org/10.22067/mfe.2023.81568.1292

چکیده

با توجه به اینکه در اقتصاد دانش بنیان، تولید، توزیع و کاربرد دانش و اطلاعات عامل و محرک اصلی توسعه، تولید ثروت و اشتغال در تمامی فعالیت‌های اقتصادی است، لذا بررسی اصطکاک مالی و توسعه مالی بر شاخص‌های اقتصاد دانش‌بنیان بخش‌های اقتصادی حائ28ز اهمیت می‌باشد. از این‌رو، درمطالعه حاضر به بررسی اثرات شوک ناشی از اصطکاک مالی (افزایش نرخ ذخیره قانونی) و توسعه مالی (کاهش نرخ بهره تسهیلات بانکی) بر شاخص اقتصاد دانش‌بنیان (هزینه‌های تحقیق و توسعه) هر یک از بخش-های اقتصادی (کشاورزی، صنعت و خدمات) با استفاده از مدل تعادل عمومی محاسبه‌پذیر پویای بازگشتی (RDCGE) پرداخته شد. برای این منظور، مطالعه داده‌های مورد نیاز از ماتریس حسابداری اجتماعی سال 1390 مجلس شورای اسلامی و جدول داده- ستانده سال 1395 بانک مرکزی گردآوری شد. نتایج نشان داد که شوک ناشی از اصطکاک مالی از تأثیر معنادار معکوس و شوک ناشی از توسعه مالی از تأثیر معنادار مستقیمی بر شاخص اقتصاد دانش-بنیان (هزینه‌های R&D) بخش‌های کشاورزی، صنعت و معدن و خدمات برخوردار می‌باشد. زیرا با افزایش اصطکاک مالی یا کاهش توسعه مالی، توانایی بانک‌های تجاری در اعطای تسهیلات به فعالان اقتصادی کاهش یافته و در نتیجه بنگاه‌های اقتصادی هزینه‌های R&D خود را کاهش می‌دهند. علاوه براین، در میان بخش‌های اقتصادی مورد بررسی، شوک‌های اصطکاک مالی و توسعه مالی، به ترتیب، از بیشترین تأثیر بر شاخص اقتصاد دانش‌بنیان یا هزینه‌های R&D بخش صنعت و معدن، بخش کشاورزی و بخش خدمات برخوردار می‌باشند.

کلیدواژه‌ها

اصطکاک مالی

توسعه مالی

اقتصاد دانش‌بنیان

بخش‌های اقتصادی

مدل تعادل عمومی محاسبه‌پذیر پویای بازگشتی

موضوعات

• اقتصاد مالی

---