موضوعات = بانک
بانک

تأثیر مدیریت سرمایه در گردش در تشدید سرعت دستیابی به نقدینگی بهینه در صنعت بانکداری: رویکرد گشتاورهای تعمیم‌یافته (GMM)

مقالات آماده انتشار، پذیرفته شده، انتشار آنلاین از 09 اردیبهشت 1404

https://doi.org/10.22067/mfe.2025.91808.1503

محمد حسین فتحه، محسن نجفی

چکیده هدف پژوهش حاضر بررسی تأثیر مدیریت سرمایه در گردش در تشدید سرعت دستیابی به نقدینگی بهینه در صنعت بانکداری است. پژوهش حاضر کاربردی و از بعد روش‌شناسی، همبستگی از نوع علّی (پس رویدادی) می‌باشد. جامعه آماری پژوهش، کلیه بانک‌های پذیرفته‌شده در بورس اوراق بهادار تهران بوده و با استفاده از روش نمونه‌گیری حذف سیستماتیک، 10 بانک به‌عنوان نمونه پژوهش انتخاب‌شده و در دوره‌ زمانی 9 ساله بین سال‌های 1394 الی 1402 موردبررسی قرار گرفتند. نتایج آزمون فرضیه‌های پژوهش نشان داد که درواقع چرخه تبدیل نقدینگی (مدیریت سرمایه در گردش) تأثیر مستقیم بر دستیابی به نقدینگی بهینه در بانک‌ها دارد و سرعت تعدیل نگهداشت وجه نقد را در بانک افزایش می‌دهد. از دو زیرمجموعه مدیریت سرمایه در گردش (چرخه تبدیل نقدینگی) یعنی دوره وصول مطالبات و دوره پرداخت بدهی، مشاهده گردید که دوره وصول مطالبات نیز تأثیر مستقیم بر سرعت دستیابی به نقدینگی بهینه دارد اما دوره پرداخت بدهی از نظر آماری تأثیری بر سرعت دستیابی به نقدینگی بهینه در نمونه موردنظر پژوهش حاضر ندارد.

بانک

اثر فناوری بلاک‌چین بر افزایش شفافیت، امنیت و سرعت بانک‌ها: شواهدی از بانک‌های عراق

مقالات آماده انتشار، پذیرفته شده، انتشار آنلاین از 03 شهریور 1404

https://doi.org/10.22067/mfe.2025.93711.1552

حسین شهاب موسوی، اسفندیار ملکیان، حسین فخاری

چکیده امروزه اثرات قابل توجه فناوری بلاک‌چین بر صنایع متعددی از جمله بخش مالی قابل چشم‌پوشی نیست. با این حال، پتانسیل آن بر جنبه‌های مختلف گزارش‌های مالی بانک‌های عراق هنوز مورد بررسی قرار نگرفته است. از اینرو، هدف مطالعه حاضر، بررسی تاثیر فناوری بلاک‌چین بر شفافیت، امنیت و سرعت گزارش‌های مالی در بانک‌های پذیرفته شده در بورس عراق با داده‌های شش ماه آخر سال 2023 و سه ماه اول سال 2024 است. برای تجزیه وتحلیل از روش‌های آماری توصیفی وآمار استنباطی (رگرسیون چندمتغیره و مدل معادلات ساختاری) استفاده شده است. 384 نفر از بین حسابداران و حسابرسان مستقل ومدیران وسایرین در بانک‌های پذیرفته شده در بورس عراق به عنوان نمونه در نظر گرفته شدند. نتایج آزمون فرضیات نشان داد که در سطح 99 درصد اطمینان، میزان آشنایی با فناوری بلاک‌چین عامل افزایش امنیت وکیفیت اطلاعات گزارشات مالی بانک‌ها بوده است. بدین صورت که میزان بکارگیری فناوری بلاک‌چین بر امنیت، سرعت و شفافیت گزارش‌های مالی بانک‌های بورسی عراق تاثیر مثبت و معناداری داشته است. از آنجا که پژوهش حاضر در بازار نوظهوری همچون عراق مورد بررسی قرار گرفته، لذا می‌تواند مطالب مفیدی را در این زمینه برای خوانندگان کشور عراق و سایر کشورهای مشابه ارائه دهد.

بانک

یک فرآیند پیشنهادی برای تدوین نقشه راه تحلیل داده در بانک‌ها مبتنی بر چارچوب تی پلن

مقالات آماده انتشار، پذیرفته شده، انتشار آنلاین از 18 آذر 1404

https://doi.org/10.22067/mfe.2025.92148.1512

کلثوم عباسی شاهکوه، علیرضا منصوری، معصومه عظیم زاده

چکیده تنوعی از داده‌های حجیم در بانک تولید می‌شود که تحلیل مناسب آنها بینش کافی برای سیاست‌گذاری و تصمیم‌گیری مدیریتی و در نتیجه، مزیت رقابتی فراهم می‌کند. بانک‌ها تحلیل‌های مختلفی روی داده‌ها دارند و بر اساس سازوکار تحلیل داده، قابل رده‌بندی در سطوح مختلف بلوغ تحلیل داده هستند طوری که سطوح بالاتر بلوغ تحلیل داده یعنی استفادة کارآمدتر و کاراتر از تحلیل داده. چالش عمومی بانک‌ها در این حوزه نحوة بهبود سطح بلوغ تحلیل داده است. اکثر بانک‌ها طرح و برنامة مشخصی برای توسعة تحلیل داده ندارند و واحدهای بانک بر اساس نیاز خود داده‌ها را تحلیل می‌کنند که معمولاً مورد استفاده دیگر واحدها یا سطوح بالاتر نیز قرار نمی‌گیرد. لذا، با توجه به تعدد کاربردها و سناریوهای تحلیل داده در بانک‌ها و لزوم توجه به سطح بلوغ تحلیل داده، داشتن نقشه‌راه مناسب برای برنامه‌ریزی گام‌به‌گام برای رسیدن به سطوح بالاتر بلوغ تحلیل داده و عملیاتی‌سازی موفق تحلیل داده ضروری است. هدف این پژوهش، ارائه یک فرآیند جامع تدوین نقشه‌راه تحلیل داده در صنعت بانکداری، با استفاده از چارچوب نقشه‌راه تی‌پلن و تجربة عملی است. بر اساس این بررسی، گام‌های تدوین نقشه‌راه تحلیل دادة بانک شامل برنامه‌ریزی اولیه، برگزاری کارگاه‌ها و جلسات به منظور شناسایی محرک‌ها و پیش‌ران‌های کسب‌وکاری و بازار، نیازهای تحلیلی موجود، اقلام تحلیلی مطلوب، تحلیل شکاف‌ها و در نهایت ترسیم نقشه‌راه تحلیل داده به‌منظور عملیاتی‌سازی است. الگوبرداری از فرآیند تدوین نقشه‌راه پیشنهادی، در استخراج و اولویت‌بندی اقدامات و پروژه‌های لازم برای تحلیل داده همراستا با اهداف کسب‌وکار و نیز افزایش سطح بلوغ تحلیل داده، به بانک کمک می‌کند.

بانک

ارزیابی عملکرد بانکداری توسعه ای در اقتصاد ایران با استفاده از شاخص ترکیبی

دوره 32، بهار و تابستان1404، مرداد 1404

https://doi.org/10.22067/mfe.2024.86701.1393

محمد ژولازاده ساکی، کامران ندری، مهدی قائمی اصل

چکیده ازجمله مهم‌ترین دلایل احداث بانک‌های توسعه، کمک به بازسازی اقتصاد کشورها، تقویت حوزه‌های زیرساخت و استراتژیک و جداسازی تسهیلات تجاری از تسهیلات توسعه‌ای است. ریسک بالا و بازده بلندمدت ویژگی عمده طرح‌های کلان اقتصادی است که باعث می‌شود بخش خصوصی انگیزه کافی جهت سرمایه‌گذاری نداشته باشد و در مقابل، بانک‌های توسعه‌ای که نهادهایی دولتی محسوب می‌شوند، اقدام به تامین مالی نمایند. استفاده از معیار‌های رایج ارزیابی عملکرد بانکی -که عمدتا مبتنی بر سودآوری هستند- در سنجش کارایی بانک‌های توسعه‌ای که تابع هدف آن‌ها متمایز از تابع هدف بانک‌های تجاری است، خطایی راهبردی به شمار می‌رود. به عبارت دیگر نکته‌ی مغفول در شاخص‌های ارزیابی عملکرد بانک‌های دولتی و به طور خاص توسعه‌ای، کم‌توجهی به میزان انتفاع بانک‌ها برای اقتصاد کشور می‌باشد که می‌تواند منجر به سوق دادن بانک‌های دولتی در رقابت با بانک‌های خصوصی و درنتیجه بر زمین‌ماندن طرح‌های کلان توسعه‌ای گردد. بر همین اساس در این پژوهش سه بُعد «سلامت بانکی»، «توسعه محوری» و «عدالت محوری» به همراه شاخص‌های مربوطه برای سنجش عملکرد بانک‌های توسعه‌ای تبیین می‌گردد. ابعاد، مولفه‌ها و شاخص‌ها به کمک روش تحلیل سلسله مراتبی (AHP) وزن دهی شده و برای 5 بانک توسعه‌ای کشور طی سال‌های 1391 تا 1400 شاخص ترکیبی محاسبه می‌گردد. نتایج نشان می‌دهد گرچه در سال‌های پایانی عملکرد بانکداری توسعه‌ای بهبود یافته است اما همچنان تا رسیدن به وضع مطلوب فاصله دارد.

بانک

تدوین مدل کسب و کار بانک توسعه تعاون در راستای بانکداری دیجیتال

دوره 31، بهار و تابستان 1403، فروردین 1403، صفحه 91-119

https://doi.org/10.22067/mfe.2024.83568.1317

بهروز شاهمرادی، لیلا قدرت آبادی، حسین سرین

چکیده امروزه با رشد گسترده فناوری اطلاعات و تجارت الکترونیک، استفاده از ابزار بانکداری الکترونیک در کسب و کارهای مختلف افزایش چشم‌گیری داشته است. این در حالی است که با توجه به مشکلات جاری کشور همچون تورم، بیکاری، کسری بودجه دولت و غیره بانک‌ها جهت تامین مالی خود و نیز بر اساس ماهیت تاسیس و شکل‌گیری خود پیش از پیش به مدل‌های کسب و کار بانکداری احساس نیاز می‌کنند. در همین راستا هدف مقاله پیش رو تدوین مدل کسب و کار برای بانک توسعه تعاون در راستای بانکداری دیجیتال است. در ایـن تحقیـق بـا مصـاحبه بـا 15 نفر از مدیران و خبرگان آشنا با بانک توسعه تعاون و بانکداری دیجیتال و سپس تحلیل تماتیک مصاحبه‌‌هـا، ابعاد مدل کسب و کار بانکداری بانک توسعه تعاون استخراج گردید. برای ابعاد مدل کسب ‌و کار از طریق کدگذاری باز 216 کد نهایی به‌دست آمد که با بررسی کدهای شناسایی شده و تحلیل درون موردی و بین موردی، 34 مفهوم حاصل شد. این مفاهیم بیانگر 6 بعد اصلی مدل کسب و کار بانک توسعه تعاون در راستای تحول دیجیتال بودند که شامل تعامل با مشتری، خدمت – محصول، توزیع دیجیتال، درآمد و هزینه، ارزش پیشنهادی و بازیگران اصلی می شوند. نهایتاً نتایج این پژوهش برای تحول دیجیتال در بانک توسعه تعاون پیشنهاد می گردد که مشارکت بین تیم‌ها، ایجاد محیط کار اشتراکی و خلاقانه و ایجاد یک تیم مرکزی در نقش برج مراقبت در دستور کار قرار گیرد.

بانک

بررسی عملکرد بلوغ سازمانی به منظور ارائه خدمات بانکداری بلاکچینی بر مبنای فناوری مالی (فین تِک) (براساس مدل یکپارچه بلوغ توانایی CMMI در بانک پارسیان)

دوره 31، بهار و تابستان 1403، فروردین 1403، صفحه 251-290

https://doi.org/10.22067/mfe.2023.70868.1080

کمیل علی تقوی، محمدرضا مشایخ

چکیده «بانکداری بلاکچینی»، ویژگی های بانکداری سنتی (مالی متمرکز) را با ویژگی های رمزارزی (مالی غیرمتمرکز) ترکیب می کند که می تواند از طریق ادغام «حساب بانکی» و «کارت عابر بانکی» با «کیف پول دیجیتال هیبریدی (ترکیبی)» تحت عنوان «حساب بانکی رمزارزی» فراهم شود. «کیف پول دیجیتال هیبریدی»، نوعی «کیف پول موبایلی» بر بستر بلاکچین است که هم از رمزارزها و هم از پول نقد سنتی (پول فیات) در یک پلتفرم یکسان پشتیبانی می کند و خرید و فروش رمزارزها را امکان پذیر می کند. «کارت عابر بانکی» رمزارزی، به مشتریان این امکان را می دهد تا به طور پیوسته رمزارزها را به پول فیات (یورو، دلار، ریال و غیره) تبدیل کنند و ارز را در فروشگاه ها و به صورت آنلاین خرج کنند و وجه نقد را از هر دستگاه خودپردازی در سراسر جهان بیرون بکشند. بنابراین، در ابتدا «زیرفرآیندها»ی مربوط به «ارایه خدمات بانکداری بلاکچینی بر مبنای فین تِک» به عنوان یک «فرآیند کسب و کار» با «روش دِلفی» با بهره گیری از نظرات خُبرگان (کارشناسان) بانک پارسیان مشخص شدند و «ترتیب توالی» (اولویت بندی) به منظور اجرای زیرفرآیندها، به وسیله «فرآیند تحلیل سلسله مراتبی» AHP تعیین شد. در نهایت، بر اساس «مدل یکپارچه بلوغ توانایی» CMMI نسخه 1.3 جهت «مدیریت فرآیند کسب و کار»، «سطح بلوغ» برای هر یک از زیرفرآیندها و البته سطح کلی «بلوغ سازمانی» در بانک پارسیان مشخص شدند.

بانک

اثر تعدیل گری قدرت مدیرعامل بر رابطه بین شکنندگی سیستم بانکی و واگرایی نرخ بهره

دوره 30، پاییز و زمستان 1402، مهر 1402، صفحه 104-133

https://doi.org/10.22067/mfe.2023.80993.1280

سیمین راجی زاده

چکیده میزان قدرت مدیرعامل برای تصمیم‌گیری‌های کلان یک سازمان می‌تواند تأثیر مستقیمی بر عملکرد آن داشته باشد. هدف این پژوهش بررسی اثر تعدیل گری قدرت مدیرعامل بر رابطه بین شکنندگی سیستم بانکی و واگرایی نرخ بهره می‌باشد. برای جمع‌آوری داده‌ها از گزارشات هیئت‌مدیره بانک‌ها و مؤسسات اعتباری در سایت شرکت بورس اوراق بهادار تهران و صورت‌های مالی آن‌ها به کمک نرم‌افزار تدبیرپرداز استفاده شده است. جامعه آماری این پژوهش شامل 30 بانک‌ها و مؤسسات اعتباری پذیرفته‌شده در بورس اوراق بهادار تهران به صورت سالانه در بازه زمانی 1400- 1396 تعیین شده است. بر اساس نتایج الگوی اول، ضریب شدت شکنندگی سیستم بانکی بر واگرایی نرخ بهره اثر مثبت معناداری بر آن دارد. در الگوی دوم ضریب شدت شکنندگی سیستم بانکی بر واگرایی نرخ بهره وقتی‌که متغیر تعدیل گر قدرت مدیرعامل اضافه شد کاهش پیدا کرد. در الگوی سوم وقتی متغیر تعدیل گر قدرت مدیرعامل و اثرمتقابل قدرت مدیرعامل در شکنندگی سیستم بانکی اضافه شدند، میزان شدت شکنندگی سیستم بانکی بر واگرایی نرخ بهره کمتر شد. نتایج پژوهش حاکی از این است که قدرت مدیرعامل تأثیر شکنندگی بانکی بر واگرایی نرخ بهره را کاهش می‌دهد.

بانک

طراحی الگوی اولویت بندی متقاضیان اعتبار اسنادی ریالی: راهکار توسعه خدمات اعتباری در بانک صادرات ایران

دوره 30، پاییز و زمستان 1402، مهر 1402، صفحه 373-406

https://doi.org/10.22067/mfe.2023.80623.1275

محمد حسین هادوی، بهروز قاسمی، سهیل سرمد سعیدی

چکیده در شرایط کنونی کشور، تحقق سیاست های کلان اقتصادی و رسیدن به اهداف اقتصاد مقاومتی، تامین مالی نیازهای بخش های واقعی و مولد اقتصاد به ویژه در زمینه تامین غیر مستقیم وجوه مورد نیاز برای فعالین در بازارهای صنعتی بیش از گذشته اهمیت یافته است، لذا بهره گیری از راهکارهایی که بتواند در شرایط تورمی کنونی اقتصاد، پاسخگوی تقاضای روز افزون خدمات اعتباری در بانک ها بوده و به تامین مالی مستقیم زنجیره تولید کمک نماید، ضروری است. استفاده از راهکارهای جایگزین اعطای تسهیلات نظیر گشایش اعتبار اسنادی ریالی ضمن تحقق انتظارات مشتریان صنعتی نه تنها با ضوابط بانکداری اسلامی سازگار است، بلکه به دلیل کمک به افزایش درآمد غیر مشاع برای بانک ها نیز جذابیت دارد .
در این راستا انجام پژوهش های کاربردی با هدف توسعه مالی بانک های تجاری و ارتقاء شیوه های بازاریابی ابزارهای تامین مالی، ضمن کمک به تقویت نظام مالی کشور و تسهیل در اجرای سیاست های کلی ابلاغی اقتصاد مقاومتی می تواند در رونق تولید نیز راهگشا باشد. این پژوهش با رویکرد کیفی و با روش داده بنیاد انجام شده است. سپس خبرگان صنعت بانکداری، کارشناسان، مدیران و سایر افراد آشنا با فرآیند گشایش اعتبار اسنادی در بانک صادرات ایران به روش گلوله برفی انتخاب گردیدند و پس از مصاحبه با ایشان تجزیه و تحلیل داده ها در سه مرحله کد گذاری باز، کد گذاری محوری و کد گذاری انتخابی انجام گردید.در نهایت الگوی اولویت بندی مشتریان صنعتی متقاضی اعتبار اسنادی داخلی در بانک صاد رات و سایر بانک های تجاری ارائه گردید.