دانشگاه فردوسی مشهد اقتصاد پولی مالی 2251-8452 مقالات آماده انتشار 2026 08 26 The Relationship Between Financial Development and CO₂ Emissions in BRICS Countries بررسی ارتباط بین توسعه مالی و انتشار co2 در کشورهای بریکس 48649 10.22067/mfe.2026.95751.1620 FA فاطمه نمازی دانشجوی دکتری علوم اقتصادی گرایش توسعه اقتصادی 0009-0003-4690-1349 سید کمال صادقی استاد گروه اقتصاد، ، دانشگاه تبریز، تبریز، ایران 0009-0009-1034-5321 Journal Article 2025 10 03 Abstract:In today's world, climate change and the environmental consequences of greenhouse gas emissions represent one of the most critical global challenges. Financial development, as a key factor, can play a significant role in reducing these emissions and serve as a powerful tool to combat climate change and mitigate adverse environmental effects. The substantial increase in energy consumption has led to environmental degradation in BRICS countries—economies that have experienced rapid industrial growth due to their strong economic structures. This study aims to investigate the relationship between financial development and CO₂ emissions in BRICS countries using panel regression over the period 1990–2023. The findings indicate that financial development (FE), foreign direct investment (FDI), economic growth, and industrialization have a positive and significant relationship with carbon dioxide emissions. This suggests that the current trajectory of financial development and investment attraction in these countries, driven by a focus on polluting industries, has exacerbated emissions. In contrast, energy consumption exhibits a negative and significant impact on emissions. The effects of inflation and innovation on emissions were not statistically significant. Accordingly, it is recommended that BRICS countries reform their financial policies and revise their investment attraction models toward green development and clean technologies. Such measures can help mitigate further environmental degradation while maintaining economic growth. چکیدهدر دنیای امروز، تغییرات اقلیمی و پیامدهای زیست محیطی ناشی از انتشار گازهای گلخانه‌ای یکی از مهم‌ترین چالش‌های جهانی است. توسعه مالی به عنوان یکی از عوامل کلیدی می‌تواند نقش مهمی در کاهش انتشار این گازها داشته باشد و به عنوان ابزاری قوی در مقابله با تغییرات آب‌و‌هوایی و کاهش اثرات منفی زیست‌محیطی عمل کند. افزایش چشمگیر مصرف انرژی به تخریب محیط‌زیست در کشورهای بریکس منجر شده است؛ کشورهایی که به دلیل اقتصادهای قوی خود، رشد سریع صنعتی را تجربه کرده‌اند. در این راستا پژوهش حاضر درصدد است به بررسی ارتباط بین توسعه مالی و انتشار گاز co2 در کشورهای بریکس با استفاده از رگرسیون پانلی در دوره 2023-1990 بپردازد. نتایج پژوهش نشان می‌دهد که متغیرهای توسعه مالی (FE) و سرمایه‌گذاری مستقیم خارجی (FDI)، رشد اقتصادی و صنعتی شدن ارتباط مثبت و معناداری با انتشار گاز دی‌اکسید کربن دارند. این یافته حاکی از آن است که روند کنونی توسعه مالی و جذب سرمایه‌گذاری در این کشورها، به دلیل تمرکز بر صنایع آلاینده، منجر به تشدید انتشار آلاینده‌ها شده است. در مقابل مصرف انرژی تاثیر منفی و معنادار بر انتشار دارد. اثرگذاری سطح تورم و نوآوری بر انتشار معنادار نبوده است. بنابراین، پیشنهاد می‌شود کشورهای بریکس با اصلاح سیاست‌های مالی و بازنگری در جذب سرمایه‌گذاری، به سوی توسعه سبز و فناوری‌های پاک حرکت کنند. این اقدام می‌تواند ضمن حفظ رشد اقتصادی، از تخریب بیشتر محیط‌زیست جلوگیری کند.