دانشگاه فردوسی مشهد اقتصاد پولی مالی 2251-8452 مقالات آماده انتشار 2026 01 21 Dynamics of Returns of Exchange-Traded Funds in Tehran Stock Exchange Under Uncertainty Shock: SVAR Proxy Model Approach پویایی بازدهی صندوق‎های سهامی قابل معامله در بورس تهران تحت شوک‎ عدم‎قطعیت: رویکرد مدل پراکسی SVAR 47806 10.22067/mfe.2025.95723.1618 FA نیما کرامت گروه علوم اقتصادی، واحد کرج، دانشگاه آزاد اسلامی، کرج، ایران سیدفخرالدین فخرحسینی گروه مدیریت مالی، واحد کرج، دانشگاه آزاد اسلامی، کرج، ایران 0000-0001-5955-1913 محمود خدام گروه مدیریت مالی، واحد کرج، دانشگاه آزاد اسلامی، کرج، ایران میثم کاویانی گروه مدیریت مالی، واحد کرج، دانشگاه آزاد اسلامی، کرج، ایران 0000-0002-1022-4193 Journal Article 2025 09 30 This study examines the dynamics of equity exchange-traded funds (ETFs) returns in the Tehran Stock Exchange in response to shocks arising from economic uncertainty. To identify uncertainty shocks, the proxy SVAR approach is employed within the framework of Koley and Hansen (1989). Gold is used as a proxy for uncertainty shocks, relying on unexpected international events during the period 2013–2023 (1392–1402 in the Iranian calendar), with monthly data. Gold price fluctuations around these events are extracted and introduced into the model as a structural identification instrument. Within this framework, the impact of uncertainty shocks on ETF returns is analyzed alongside other macroeconomic variables, including the exchange rate, inflation, interbank interest rate, risk aversion, and investor sentiment.The results indicate that uncertainty shocks lead to a significant and substantial decline in ETF returns, with the strongest impact occurring within a one- to three-month horizon. This decline is primarily driven by heightened risk aversion and reduced positive investor sentiment. The effects typically persist for up to six months, after which returns revert to their initial levels. These findings are consistent with international evidence and address the gap in domestic research regarding the behavioral response of ETFs to macroeconomic uncertainties. Accordingly, adopting policies aimed at enhancing information transparency, developing risk-hedging instruments, and strengthening investor confidence is essential to mitigate the adverse effects of uncertainty shocks on the capital market. این پژوهش به بررسی پویایی بازدهی صندوق‌های سهامی قابل معامله (ETF) در بورس اوراق بهادار تهران در مواجهه با شوک‌های ناشی از عدم‌قطعیت اقتصادی می‌پردازد. به‌منظور شناسایی شوک‌های عدم‌قطعیت، از رویکرد مدل پراکسی SVAR با بهره‌گیری از چارچوب کولی و هانسن (1989) استفاده شده است. متغیر طلا به عنوان پراکسی شوک عدم‌قطعیت با اتکا به رویدادهای غیرمنتظره بین‌المللی طی دوره (1392 تا 1402) به صورت ماهانه، و نوسانات قیمت طلا پیرامون این رویدادها استخراج شده و به‌عنوان ابزار شناسایی ساختاری وارد مدل شده است. در این چارچوب، اثر شوک‌های عدم‌قطعیت بر بازدهی ETFها با لحاظ سایر متغیرهای کلان اقتصادی شامل نرخ ارز، تورم، نرخ بهره بین‌بانکی، ریسک‌گریزی و احساسات سرمایه‌گذار تحلیل شده است. نتایج نشان می‌دهد که شوک‌های عدم‌قطعیت منجر به افت قابل توجه و معنادار بازدهی ETFها می‌شوند که این کاهش در بازه زمانی یک تا سه ماهه بیشترین شدت را داشته و عمدتاً ناشی از افزایش ریسک‌گریزی و کاهش احساسات مثبت سرمایه‌گذاران است. اثر این شوک‌ها معمولاً تا شش ماه ادامه دارد و پس از آن، بازدهی به سطح اولیه خود بازمی‌گردد. یافته‌ها با مطالعات بین‌المللی همخوانی دارد و خلأ موجود در پژوهش‌های داخلی پیرامون تحلیل واکنش رفتاری ETFها به عدم‌قطعیت‌های کلان را پوشش می‌دهد. بر این اساس، اتخاذ سیاست‌هایی در راستای افزایش شفافیت اطلاعات، توسعه ابزارهای پوشش ریسک و تقویت اعتماد سرمایه‌گذاران، برای کاهش اثرات منفی شوک‌های عدم‌قطعیت بر بازار سرمایه ضروری است. https://danesh24.um.ac.ir/article_47806_06d51ce32ccfc3f27c53c96c7cc67734.pdf