اقتصاد پولی مالی

چکیده هدف این مقاله بررسی نقش تعداد شرکت‌های بیمه بر اثر نااطمینانی سیاست‌های اقتصادی بر عملکرد صنعت بیمه در ایران بوده است. برای این منظور از اطلاعات دوره زمانی 1370-1402 بر اساس فراوانی داده‌های سالانه و روش خودهمبسته با وقفه‌های توزیعی غیرخطی استفاده شده است. نتایج این پژوهش نشان‌دهنده تأثیر قابل‌توجه و نامتقارن نااطمینانی سیاست‌های اقتصادی بر عملکرد صنعت بیمه در دو بخش بیمه‌های زندگی و غیرزندگی بود. بر اساس تحلیل داده‌ها شوک‌های مثبت و منفی نااطمینانی اثرات متفاوتی بر حق بیمه دریافتی دارند. در بخش بیمه‌های زندگی، ضرایب تأثیر شوک مثبت 22/0 و شوک منفی 15/0- و در بخش بیمه‌های غیرزندگی 28/0 و 19/0- گزارش شده است. این نتایج نشان می‌دهد که افزایش نااطمینانی در سیاست‌های اقتصادی به رشد تقاضا و در نتیجه افزایش حق بیمه دریافتی منجر می‌شود، در حالی که کاهش نااطمینانی با کاهش تقاضای بیمه همراه است. این رابطه نامتقارن به این معناست که شدت تأثیر شوک‌های مثبت (افزایش نااطمینانی) بر حق بیمه دریافتی بیشتر از شوک‌های منفی (کاهش نااطمینانی) است. همچنین نتایج نشان داد که تعداد شرکت‌های بیمه در صنعت بیمه کشور تاثیر مثبتی بر عملکرد صنعت داشته است.

چکیده بیمه‌های زندگی به دلیل نقش اساسی در تأمین امنیت مالی خانوارها، افزایش رفاه اجتماعی و پشتیبانی از سرمایه‌گذاری‌های مولد، در بسیاری از کشورها به عنوان شاخصی معتبر برای توسعه اقتصادی شناخته می‌شوند. با وجود این، در ایران سهم بیمه‌های زندگی از پرتفوی صنعت بیمه بسیار محدود است و رشد آن با چالش‌های جدی مواجه می‌باشد. هدف پژوهش حاضر، طراحی و تبیین عوامل مؤثر بر توسعه فروش بیمه‌های زندگی در ایران است. بدین منظور، ابتدا با بهره‌گیری از روش فراترکیب، یافته‌های مطالعات گردآوری و دسته‌بندی شد و سپس با استفاده از تکنیک دلفی فازی سه‌راندی، نظرات خبرگان صنعت بیمه استخراج و اجماع‌سازی گردید. نتایج نشان داد که توسعه فروش بیمه‌های زندگی بر پایه سه دسته عامل کلیدی استوار است: عوامل فردی شامل ویژگی‌های جمعیت‌شناختی، اقتصادی و نگرشی مشتریان؛ عوامل بازار بیمه همچون کانال‌های فروش، اعتماد به شرکت بیمه، توانگری مالی و نوآوری محصول؛ و عوامل کلان اقتصادی مانند نرخ تورم، رشد اقتصادی، درآمد سرانه و سطح بیکاری. یافته‌ها بیانگر آن است که عوامل فردی بیشترین تأثیر را بر سمت تقاضا دارند، عوامل بیمه‌ای بر عرضه اثرگذارند و شرایط کلان اقتصادی بر هر دو سویه تأثیر می‌گذارند. براین اساس، توصیه می‌شود شرکت‌های بیمه با ارتقای نوآوری در محصولات، بهبود کانال‌های فروش و تقویت توانگری مالی، ضمن افزایش اعتماد مشتریان، سهم بیمه‌های زندگی را گسترش دهند؛ همچنین سیاستگذاران می‌توانند با کنترل نوسانات اقتصادی و تقویت فرهنگ بیمه در جامعه، زمینه افزایش ضریب نفوذ بیمه‌های زندگی در کشور را فراهم سازند.